Göz sağlığı çocukların eğitimini etkiliyor
Medicana Sivas Hastanesi Göz Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Ayhan Dursun, çocuklarda derse ilgisizlik ve dikkat dağınıklığı olarak değerlendirilen bazı davranışların altında görme problemi bulunabileceğini söyledi. Dursun, çocukların görme sorunlarını her zaman fark edip anlatamadığını belirterek ailelerin ve öğretmenlerin gözlemlerinin önemine dikkat çekti.
Okulların açılmasıyla birlikte çocukların tahtayı takip etme, kitap okuma ve uzun süre ders çalışma gibi görsel dikkat gerektiren faaliyetleri artıyor. Günlük yaşamda fark edilmeyen bazı göz problemleri de bu dönemde daha belirgin hâle gelebiliyor. Tahtayı görmekte zorlanma, kitabı yüze yaklaştırma, gözleri kısarak bakma, sık göz kırpma ve baş ağrısı gibi belirtiler, çocukların görme sorunları yaşayabileceğine işaret edebiliyor.
Medicana Sivas Hastanesi Göz Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Ayhan Dursun, okul döneminin çocuklardaki görme problemlerinin fark edilmesi açısından önemli bir fırsat olduğunu ifade etti. Çocukların mevcut görme düzeylerini normal kabul edebildiklerini belirten Dursun, bu nedenle şikâyetlerini yetişkinler gibi tarif etmelerinin her zaman mümkün olmadığını söyledi.
Dursun, “Çocuklar dünyayı nasıl görüyorlarsa bunun normal olduğunu düşünebildikleri için görme sorunlarını yetişkinler gibi tarif edemeyebiliyor. Bu nedenle özellikle okul çağında öğretmenlerin ve ailelerin gözlemlediği küçük değişiklikler önemli ipuçları verebiliyor” dedi.
Bir gözün diğerine göre daha az görmesinin veya uzak mesafedeki görüntülerin yeterince net olmamasının çocuk tarafından ifade edilemeyebileceğini dile getiren Dursun, sınıf ortamında artan görsel ihtiyaçların bu sorunları görünür hâle getirebildiğini kaydetti.
Derse ilginin azalmasının ve ödev yaparken kısa sürede sıkılmanın her zaman öğrenme isteksizliği olarak değerlendirilmemesi gerektiğini vurgulayan Dursun, şu ifadeleri kullandı:
“Çocuk, bir gözünün diğerine göre daha az gördüğünü veya uzağı yeterince net göremediğini çoğu zaman ifade etmeyebilir. Çünkü mevcut görme düzeyini normal kabul eder. Okulda tahtaya bakma, kitap okuma ve uzun süreli görsel dikkat gerektiren aktivitelerin artmasıyla birlikte problem daha belirgin hâle gelebilir. Bir çocuğun derse ilgisinin azalması veya ödev yaparken kısa sürede sıkılması her zaman öğrenme isteksizliği anlamına gelmeyebilir. Görme problemi yaşayan çocuk, tahtayı veya kitabı net görebilmek için daha fazla çaba harcayabilir ve bu durum zamanla yorulmasına neden olabilir.”
Ailelerin ve öğretmenlerin çocukların okuma, yazma ve ekran kullanımındaki davranışlarını takip etmesi gerektiğini belirten Dursun, tahtayı görmek için gözleri kısmanın, televizyona çok yakından bakmanın ve kitap ya da defteri yüze yaklaştırmanın dikkate alınması gereken belirtiler arasında bulunduğunu söyledi.
Okurken satır veya kelime atlama, başı eğerek ya da bir gözü kapatarak bakma, sık göz kırpma ve gözleri ovuşturma gibi davranışlara da dikkat çeken Dursun; ders çalışırken baş ağrısından şikâyet etmenin, okuma ve yazma sırasında çabuk yorulmanın, sınıfta dalgın görünmenin ve okul başarısında açıklanamayan düşüşlerin görme açısından değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Çocukluk dönemindeki göz muayenelerinin yalnızca gözlük ihtiyacını belirlemek amacıyla düşünülmemesi gerektiğini vurgulayan Dursun, göz tembelliği, şaşılık ve kırma kusurlarının erken dönemde fark edilmesinin önem taşıdığını belirtti.
Dursun, “Bazı görme problemlerinde erken tanı ve uygun tedavi, çocuğun görme gelişimi açısından kritik önem taşıyor. Bu nedenle ‘Nasıl olsa bir sorun olursa söyler’ yaklaşımı doğru değil. Çocukların düzenli göz muayenelerinin yapılması gerekiyor” dedi.
Görsel algının öğrenme sürecindeki rolüne de değinen Dursun, çocuğun tahtayı net görebilmesinin, kitabını rahat okuyabilmesinin ve görsel bilgiyi doğru algılayabilmesinin eğitim hayatının önemli parçaları olduğunu söyledi. Davranış değişiklikleri ve akademik performanstaki düşüşler değerlendirilirken görme sorunlarının da göz önünde bulundurulması gerektiğini kaydetti.
Ailelere göz kontrollerini ihmal etmemeleri çağrısında bulunan Dursun, “Çocuğunuz herhangi bir görme problemi yaşadığını söylemese bile okul döneminde kapsamlı bir göz muayenesi yaptırmak faydalı olabilir. Çünkü erken fark edilen bir görme problemi, çocuğun hem günlük yaşamını hem de eğitim sürecini olumlu yönde etkileyebilecek bir müdahale fırsatı sunar” ifadelerine yer verdi.
Haber: A. ÜNGÖR
